1η Απριλίου 1955: ξεκινά ο εθνικοαπελευθερωτικός αγώνας της ΕΟΚΑ εναντίον της Βρετανικής Αυτοκρατορίας. Η Κύπρος αποτελεί ιστορικά ένα νησί με ισχυρή ελληνική ταυτότητα ήδη από τον Α’ Ελληνικό Αποικισμό (~11ος αι. π.Χ.). Από τότε, εγκαταστάθηκαν ελληνικοί πληθυσμοί και ο ελληνισμός αναπτύχθηκε στο νησί σε πολιτισμικό επίπεδο παράλληλα με τον υπόλοιπο ελλαδικό χώρο. Το 1878, η Οθωμανική Αυτοκρατορία παραχωρεί τη διοίκηση της Κύπρου στη Βρετανική Αυτοκρατορία με τη λεγόμενη Κυπριακή Σύμβαση που πραγματοποιήθηκε την περίοδο του Συνεδρίου που οδήγησε στο Σύμφωνο του Βερολίνου. Αρχικά, οι Κύπριοι αντιμετώπισαν θετικά τη γεωπολιτική αυτή εξέλιξη, καθώς θεώρησαν πως η Αγγλία θα στήριζε την ένωση του νησιού με την Ελλάδα, όπως είχε συμβεί και με τα Επτάνησα. Εντούτοις, η Αγγλία επιδίωκε να διατηρήσει το νησί ως προτεκτοράτο, καθώς θα τις εξασφάλιζε έναν σημαντικό διάδρομο προς τις αποικίες της στη Μέση Ανατολή και την Ινδία.
Κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, πολλοί Κύπριοι κατατάχθηκαν εθελοντές στον αγγλικό στρατό, με την ελπίδα πως η στρατιωτική τους προσφορά θα αναγνωριζόταν από την Αγγλία και θα έφερνε πιο κοντά το όνειρο της ένωσης με την Ελλάδα. Ωστόσο, με τη λήξη του πολέμου, οι Άγγλοι δεν φάνηκε να κάνουν πίσω στις αξιώσεις τους και η απαγκίστρωση τους από το νησί φάνταζε ουτοπία. Το 1950, με πρωτοβουλία της εθναρχούσας Εκκλησίας της Κύπρου, πραγματοποιήθηκε δημοψήφισμα, στο οποίο η ένωση με την Ελλάδα ψηφίστηκε θετικά, συγκεντρώνοντας ποσοστό περίπου 90%. Εντούτοις, η βρετανική διοίκηση αγνόησε το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος, με αποτέλεσμα να ενισχυθεί η πεποίθηση ότι, τελικά, ο ένοπλος αγώνας των Ελλήνων αποτελεί μονόδρομο για την επίτευξη της ένωσης.
Ήδη από την περίοδο του δημοψηφίσματος, υπήρχαν εθνικές επιτροπές τόσο σε Ελλάδα όσο και σε Κύπρο, που δραστηριοποιούνταν γύρω από το Κυπριακό ζήτημα. Από το 1948, κιόλας, είχε δημιουργηθεί στην Κρήτη η οργάνωση Κ.Α.Ρ.Η. (Κύπριοι Αγωνιστές Ριψοκίνδυνοι Ηγέτες), η οποία παρείχε εκπαίδευση στους Κύπριους επαναστάτες σε καταδρομικές επιχειρήσεις και ανταρτοπόλεμο. Το 1955, λοιπόν, οι επιτροπές που υποστήριζαν την Ένωση επέλεξαν τον Συνταγματάρχη Γεώργιο Γρίβα, ώστε να ηγηθεί του στρατιωτικού σκέλους του αγώνα, με την κωδική ονομασία «Διγενής», ενώ παράλληλα στο πολιτικό σκέλος τοποθετήθηκε ο Μακάριος.
Αρχικά, η οργάνωση που θα καλούσε σε ένοπλο αγώνα θα έφερε το όνομα Ε.Μ.Α.Κ (Εθνικό Μέτωπο Απελευθέρωσης Κύπρου). Εντούτοις, κατόπιν προδοσίας του ονόματος της οργάνωσης καθώς και της συμμετοχής του Γεώργιου Γρίβα από τον Νίκο Ζαχαριάδη μέσω του ραδιοφωνικού σταθμού Ελεύθερη Ελλάδα, άλλαξαν όλα τα σχέδια της οργάνωσης. Έτσι, η οργάνωση ονομάστηκε τελικά ΕΟΚΑ (δηλαδή Εθνική Οργάνωση Κυπρίων Αγωνιστών). Τότε ο Γρίβας, αφού επιβιβάστηκε στο καΐκι Άγιος Γεώργιος, μετέβη με μυστικότητα στην Κύπρο για την έναρξη της ένοπλης επανάστασης. Η αρχή έγινε μισή μόλις ώρα μετά τα μεσάνυχτα της 31ης Μαρτίου προς την 1η Απριλίου 1955 με συντονισμένες εκρήξεις σε Λευκωσία, Λεμεσό και Λάρνακα. Σημειώθηκαν 17 εκρήξεις, την ευθύνη των οποίων ανέλαβε η ΕΟΚΑ, σηματοδοτώντας την έναρξη του ένοπλου αγώνα για το μεγάλο όνειρο της ένωσης με την Ελλάδα. Στην πρώτη ανακοίνωσή της η βρετανική διοίκηση αναφέρθηκε σε «πράξεις βίας» ενώ το Κομμουνιστικό κόμμα της Κύπρου, αποδοκίμασε τις βομβιστικές επιθέσεις αποκαλώντας τους δράστες της επίθεσης «τραμπούκους, δυναμιτιστές και ψευτοδιγενήδες».
Την 1η Απριλίου του 1955, η αθάνατη ελληνική ψυχή γέννησε ένα νέο έπος, ένα έπος που έδειξε πως όταν ο Έλληνας ξεσηκωθεί, δεν τον γονατίζει καμία Αυτοκρατορία και καμία διοίκηση. Ο αγώνας της ΕΟΚΑ μας άφησε την παρακαταθήκη πως το εθνικό δίκαιο υπερβαίνει το διπλωματικό και ότι, όταν το έθνος περιορίζεται, τότε ο αγώνας καθίσταται μονόδρομος με οποιοδήποτε κόστος. Η μάχη στο Λιόπετρι, στον Μαχαιρά με τη θυσία του Αυξεντίου καθώς και ο απαγχονισμός των Καραολή, Δημητρίου, Παλληκαρίδη και Κυριάκου Μάτση, σφράγισαν την τελευταία γενιά Ελλήνων που πήραν τα όπλα για την εθνική υπόθεση.
ΖΗΤΩ Η ΕΛΛΑΣ
ΖΗΤΩ Η ΕΟΚΑ
ΖΗΤΩ Η ΕΝΩΣΙΣ
ΤΙΜΗ ΣΤΟΥΣ ΜΑΧΗΤΕΣ ΤΗΣ ΕΝΩΣΗΣ
